Enzo Dobre oko do internetu

Wg wikipedii dostępność to „dziedzina(…) zajmująca się problematyką tworzenia stron i serwisów internetowych dostępnych dla jak najszerszego grona odbiorców, ze szczególnym uwzględnieniem osób niepełnosprawnych. Dostępność serwisu internetowego oznacza stopień w jakim może być on postrzegany, rozumiany i przeglądany przez wszystkich użytkowników, niezależnie od ich cech lub upośledzeń, a także niezależnie od właściwości używanego przez nich oprogramowania i sprzętu.”

Co to oznacza dla twórców stron internetowych? Muszą oni mieć świadomość, że użytkownik przeglądający ich stronę może być osobą z wadami wzroku, mieć problemy z koordynacją ruchową czy inne związane z rodzajem niepełnosprawności, który posiada. Brak odpowiednich rozwiązań może prowadzić do tego, że witryna nie będzie w pełni dostępna dla takich osób. Jest to swego rodzaju dyskryminacja, choć zakładam, że niezamierzona.

W cyklu artykułów pokażę w jakich przypadkach strona jest mniej dostępna dla szerszego grona osób oraz kiedy staje się całkowicie niedostępna.

WCAG i SECTION508

Postaram się omówić najistotniejsze punkty z wytycznych [WCAG2.0]. To ciągle rozwijający się projekt który wytycza nowe drogi w programowaniu dostępnych aplikacji. Pogrupowane są one w 4 zasady:

• Treść musi być widoczna
• Komponenty interfejsu zawarte w treści muszą być operacyjne
• Treść jak i sterowanie muszą być zrozumiałe
• Zawartość stron powinna być wystarczająco silna aby pracować z bieżącym i przyszłym oprogramowaniem użytkownika (włączając technologie pomocnicze)

Nie zapomnę też wspomnieć o kilku zasadach Sekcji 508. Organizacja ta działa w kierunku wyeliminowania barier w IT, aby dać nowe możliwości ludziom niepełnosprawnym. Zasady Sekcji 508 pokrywają się w większości z WCAG1.0, niektóre dotyczą tych samych zagadnień, są tylko inaczej sformułowane.

Interfejs graficzny

Zacznę od graficznego interfejsu, który jest bliższy autorom stron, gdyż od niego zaczynają projektowanie witryny, jak i użytkownikom, którzy w zdecydowanej większości przeglądają internet właśnie za jego pomocą. Pokażę jakie błędy popełniają twórcy stron przy projektowaniu witryny, niezależnie od rodzaju przeglądarki z której korzystają użytkownicy i systemu operacyjnego, na którym pracują. Rzeczą oczywistą jest to, że strona powinna być dostępna pod MSIE 6.x, MSIE 7.x, Firefox 2.x, Firefox 3.x, Opera 9.x i Safari 3.x. Te przeglądarki według rankingu mają największy udział w rynku.

Nie będę jednak pisał o różnicach między tymi przeglądarkami i o niwelowaniu tych różnic. Pokażę za to jaki wpływ na dostępność witryny ma (nie)używanie względnych rozmiarów czcionek, zły sposób wyróżniania fragmentów tekstu, odnośników z atrybutem href=”javascript:funkcja()”, używanie bloków o stałej wysokości, generowanie treści przy pomocy kodu javascript czy flasha.

Co widzą niewidomi?

Następnie skupię się na tym czego „nie widzimy” my a co „widzą” niewidomi. Napiszę parę słów o niewizualnych przeglądarkach, które czytają strony, takich jak JAWS czy Home Page Reader. Powiem jak sprawić, by nasza strona nie przysparzała problemów tym programom i powodów do zdenerwowania ich użytkownikom. W tej części pokażę, jak ważna jest semantyka używanych znaczników, dołączanie atrybutów alt dla <img>, <area>, czy <input type=”image”>, atrybutów title dla odnośników, lang dla całego dokumentu oraz miejsc cytowanych w innym języku.

Na deser pokażę gotowe rozwiązania i powody ich zastosowania.

Linki z tego artykułu:

Dostępność wg Wiki
WCAG2.0 – polskie tłumaczenie
Ranking.pl
JAWS – strona producenta
HomePageReader – strona producenta
Sekcja508

Inne linki:

Wgłąb dostępności – 30dni do bardziej dostępnej strony
Przetestuj stronę pod kątem dostępności